Parochie De Vier Evangelisten Amsterdam 
 
 
 

Neem contact op met God

Viering: 2e zondag van de veertigdagentijd

Lezingen:

  • Genesis 15,5-12.17-18;
  • Lucas 9,28-36

Geschreven door: Pater Paul Begeyn SJ

De afgelopen weken was ik in Engeland in verband met wetenschappelijk onderzoek in enkele bibliotheken in Oxford en Londen. In het boekwinkeltje van onze parochiekerk in de Engelse hoofdstad kocht ik een boek, en bij het afrekenen kreeg ik er een boekenlegger bij cadeau. Daarop stond een fragment te lezen uit een preek voor daklozen, in 1987 gehouden in Westminster Cathedral door kardinaal Basil Hume. De tekst luidde: &Als je het moeilijk vindt om te bidden - en dat vinden we allemaal - dan is een goed gebed om mee te beginnen "Hallo, God", en je kunt dat elke keer tegen hem zeggen om hem welkom te heten. Hij ziet je graag." Voor de communicatie met God kun je zelf initiatief nemen, bijvoorbeeld zoals kardinaal Hume voorstelt.
Soms neemt God het initiatief voor de communicatie, en legt hij zelf het eerste contact, zoals in de eerste lezing uit het boek Genesis. Daar staat: &God leidde Abram naar buiten&. Dat is nogal eens de manier waarop God te werk gaat. Hij leidt je naar buiten, hij haalt je weg uit waar je mee bezig bent: je werk, je zorgen, je drukte. Hij nodigt je uit om op een andere manier te kijken, uit jezelf vandaan, naar voren, en, zoals vandaag, naar boven, naar de sterren. Als je met God communiceert, als je bidt, wordt je uitgedaagd om anders te kijken, om te leren uit wat je ziet, om verbanden te leggen. Zodoende kun je in de alledaagse werkelijkheid iets bijzonders ontdekken, dat richting geeft aan je leven en perspectief biedt voor je toekomst. Zodoende kon de kinderloze Abram aan het begin komen staan van een talrijk nageslacht, iets wat hij in de verste verte niet voor mogelijk had gehouden. Soms kondigt die toekomst zich op een wel heel bizarre manier aan. Wat moet je met een driejarige koe, een driejarige bok, en een driejarige ram, die doorgesneden worden? En wat moet je met een tortel en een jonge duif, die niet doorgesneden worden? Zou de Partij voor de Dieren daar raad op weten? Je moet je niet blindstaren op het raadsel van al die verschillende dieren. Probeer in die raadselachtige uitdragerij te ontdekken hoe God zich aan je wil laten zien: als een vurige fakkel. Dat is een van de gestalten waarin God zich laat kennen en herkennen: als een richtinggevend vurig iemand. Hoeveel gestalten heeft God in de loop der eeuwen, tot op vandaag, niet gekregen. Lees de bijbel er maar op na. En hoeveel beelden voor God hebben wij zelf niet ontdekt in ons leven? Ga ze maar eens na. De ontmoeting tussen God en Abram loopt uit op een verbond, een nieuw en altijddurend verbond dat in elke eucharistieviering bevestigd wordt.
Zoals God Abram naar buiten leidde, zo nam Jezus zijn leerlingen mee de berg op, de plek bij uitstek waar volgens de traditie God en mens elkaar kunnen ontmoeten en in de ogen zien. Er klinken in het evangelie van vandaag codewoorden voor die mystieke ervaring: heerlijkheid en wolk. Het is een gebeurtenis die je dankbaar en vol eerbied over je heen moet laten komen. Petrus heeft er voor de zoveelste keer niets van begrepen en praat er als een gevoelloze campingbeheerder doorheen: &Laten wij drie tenten bouwen.& De evangelist Lucas probeert nog te redden wat er te redden valt, en voegt er ogenblikkelijk aan toe: &Petrus wist niet wat hij zei.& Het is opvallend hoe vaak mensen, die toch beter zouden moeten weten, de ervaring van God stuk maken of blokkeren, door er doorheen te praten met wetten en dogma&s, met klerikale prietpraat en bemoeizucht.
In dit jaar van het geloof krijgen we de kans om ons te bezinnen op onze godservaring en onze religieuze taal. De vastenbrief van de Nederlandse bisschoppen voor 2013, geschreven door de Nijmeegse theoloog Herwi Rikhof, zegt daar heel zinnige dingen over. Geloven heeft te maken met antwoord geven. Geloven is een proces. Geloven heeft te maken met een relatie. Het is een uitnodiging tot vertrouwelijkheid. Geloven is niet vanzelfsprekend, zoals liefde en vriendschap niet vanzelfsprekend zijn. Als je er niet voor openstaat, wordt het nooit wat.
Op de achterkant van de boekenlegger van kardinaal Hume staat een mooi gebed dat als afsluiting kan dienen:
Lieve God, als we niet weten hoe we moeten bidden, blijf dan bij ons. Als we verloren lopen of bang zijn, troost ons dan. Als we iets vieren, deel dan in onze vreugde.
Heer, verander en genees ons, onderricht en vernieuw ons, houd ons vast en verwelkom ons. Laat ons zien hoe we kunnen liefhebben.
Altijd aanwezige God, we verlangen naar u. Moge ons werk u altijd eren, en moge ons leven uw naam verheerlijken.
Wij vragen dit door uw zoon Jezus Christus, onze Heer, in eenheid met de heilige Geest. Amen.
Archief preken